Gebelik  döneminde ,önceden var olan  yada gebeliğiniz süresince ortaya çıkan hastalıklar nedeniyle çeşitli ilaçlara gerek duyulur.Bu gibi tıbbi durumlarda gebelik döneminde hekim kontrolünde ilaç kullanmanın zararı yoktur.Ancak gebelikte ilaç kullanımında uyulması gereken bazı kurallar vardır.Bu kurallara uyulduğu taktirde gebelikte alınan ilaçların bebeğinize zarar vermesi beklenemez.;)

En önemli kural gebelikte tıbbi durum ya da yakınmalar ilaç kullanımını gerektirmedikçe ilaç kullanmamak ve kullanılacak ilaçları mutlaka doktor önerisiyle kullanmaktır!

WHO (World Health Organization: Dünya Sağlık Örgütü) dünya genelinde yaptığı bir çalışmada anne adaylarının tüm gebelik dönemi boyunca vitamin ve demir ilaçları hariç ortalama üç ayrı ilaç kullandığını belirlemiştir.

Gebelik döneminde en sık kullanılan ilaçlar bulantı gidericiler, antiasitler (mide asidini düşüren ilaçlar), antihistaminikler (allerji belirtilerine karşı kullanılan ilaçlar), analjezikler (ağrı kesici ilaçlar), sakinleştirici ilaçlar, uyku ilaçları gibi ilaçlar gebelik döneminde kullanılmaktadır..

Hamilelikte  ilaç kullanımı için uzmanların önerileri nelerdir?

Antasitler

Bu ilaçlar alimünyum hidroxide, kalsiyum veya magnezyum içermektedir. Genel olarak gebelikte güvenle kullanılan bir ilaç grubudur, ancak yüksek dozlarda kullanıldığında kalsiyum ve magnesium düzeyindeki yükselmeler anne için zararlı olabilir.

Antihistaminikler

Allerji tedavisinde kullanılan bu ilaçlar, soğuk algınlığı için kullanılan birçok ilacın içeriğinde bulunurlar ve bu gruptan bazı ilaçlar uyku ilacı olarak kullanılmaktadır.  Genel olarak bakıldığında bu grup ilaçların bebekte bir anomaliye neden olduğu gösterilememiştir ve güvenle kullanılabilir.

Analjezikler (Ağrı Kesiciler)

En çok kullanılan ağrı kesiciler aspirin ve asetaaminofen (Minoset, Parol, Tamol….). Aspirin ve non-steroid antiinflammatuvar ilaçlar (Apranax, Aprol, Endol…) gibi ağrı kesiciler amnion sıvısında azalma ve gebeliğin 34. haftasından sonra kullanıldığında aorta-pulmoner arter arasındaki duktus arteriozisin erken kapanmasına ve dolayısı ile bebekte kalp yetmezliği gibi ciddi sağlık sorunlara yol açabilen pulmoner hipertansiyona neden olabilirler. Bu nedenle 34. haftadan önce kullanılması gerekiyorsa 48 saaten fazla devam edilmemeli ve tedavi sonrası kalp doppleri yapılmalıdır. Asetaminofen gebeliğin bütün dönemlerinde güvenle kullanılabilir.

Antidepressanlar

Gebelik döneminde ağrı kesici ve antibiyotiklerden sonra belki de en sık kullanılan ilaç grubu antidepressanlardır. Antidepressanlar sadece psikiyatristler tarafından değil, diğer hekimler tarafından da reçete edilebildiği için oldukça yaygın olarak kullanılmaktadır. Özellikle SSRI adı verilen seratonin reuptake inhibitörlerinin yan etkileri de az olduğu için birçok hekim rahatça hastasına verebilmektedir.  Stressle başedebilmek, günlük kaygılardan uzaklaşma veya günlük basit reaktif ruhsal çökkünlüklerden kurtulmak için bile birçok kadın antidepressant kullanmaktadır. Bu konuda en çok kullanılan Prozac iile ilgili olarak bebekte önemli bir yan etkiye yol açmadığı yönünde birçok yayın bildirilmiştir. Ancak son zamanlarda Paroxetine ile ilgili olarak kalp anomalisi riskini 2 kat arttırdığı ve pulmoner hipertansiyona yol açtığına rastlanması sonucunda daha önce C kategorsinde kabul edilirken D kategorisine sokulmuştur.

Gebelikte SSRIlar önemli bir anomaliye yol açmamakla birlikte, yenidoğan döneminde davranış bozukluklarına yol açabilirler. Gebeliğin son döneminde Prozaca maruz kalan bebeklerde huzursuzluk, devamlı ağlama, korku ve ürperme, beslenme zorluğu, morarma ve nöbet geçirme gibi belirtilere rastlanabilmektedir.

öneriler: 1) Paroxetine kullanan hastalarda ilaç değiştirilmelidir  2) Doğuma yaklaşınca doz aşamalı olarak düşürülmelidir  3) İlacın tamamen kesilmesinin potansiyel olarak daha zararlı olabileceği gözönünde bulundurulmalıdır.

Mantar enfeksiyonu ilaçları

Gebelikte vajinada mantar enfeksiyonlarına sık rastlanır ve güvenle kullanılan vajinal fitiller ve kremler mevcuttur. Kullanılan fitil ve kremlerin pek çoğu lokal etkili olup bebeği hiçbir şekilde etkilemezler.  Ağızdan mantar ilaçları ise kullanılmaz.

Astım İlaçları

Anne adaylarının yaklaşık %1-2′sinde astım vardır.  Astım tedavisi için kullanılan ilaçların çoğunun güvenli olduğu ve bebekte anomaliye neden olmadığı düşünülmektedir. Ancak gebe kaldıktan sonra gebelik için en uygun ilaçlar ile devam edilmelidir.

Diyabet

Diyabet yani şeker hastalığının tedavisinde “insulin” kullanılabilir.  Gebe eğer gebelikten önce şeker hapları kullanıyorsa bu haplar kesilerek insuline geçilmeli ve insulinin dozu gebeliğin ilerleyen aylarına göre ayarlanmalıdır.

Gebelikte fark edilmeden kullanılan ilaçlar sonucunda mutlaka hekime danışılmalıdır.Rahatsızlığınızdan dolayı ilaç kullanmanız için yine hekim ile temasa geçilmelidir.Çünkü kullanacağınız ilacın dozajını ve kullanım sürenizi doktorunuz belirleyecektir!